Huilen, huilen, huilen

Ik heb een kindje van 10 maanden. Ze huilt heel vaak als ik haar in haar bedje leg. Ik vind dit zelf heel vervelend en word er onzeker van. Ik vraag me af of het slecht is een kindje te laten huilen, wanneer het wel moe is, maar nog niet wil gaan slapen? Zo nee, hoe lang kan je een kindje laten huilen? (ik bedoel als de poepbroek schoon is, het buikje vol en je hebt geen reden om aan te nemen dat ze pijn heeft…). Eerst liet ik haar altijd maximaal (met moeite) ongeveer tien minuten huilen, maar dit lijkt niet te werken, want ze huilt nu vaker als ik haar op bedje leg, dan wanneer de oppas haar op bedje legt (als ik de oppas moet geloven). Het lijkt erop dat ze, ook wanneer mijn man haar in bed legt, beter reageert.


Dat klinkt heel verdrietig zoals je het vertelt. Ik vind het verdrietig omdat je aangeeft dat je erg onzeker bent over je moederschap. Het lijkt of je vindt dat de oppas en je partner je baby beter kunnen behandelen dan jij, terwijl jij de moeder bent. Ik zou je heel graag een flinke dosis zelfvertrouwen willen geven. Want ga alsjeblieft niet aan jezelf twijfelen. Het is heel logisch dat je baby juist bij jou het hardst en het meest huilt. Dat doen baby’s niet voor niets. Die voelen jullie sterke band heel goed aan. En met een soort babyinstinct proberen ze vol overgave jouw zwakke plek te vinden. Baby’s doen dat uit een soort zelfbehoud. Ze hebben namelijk hun moeder het hardste nodig om te kunnen overleven. Zelf zijn ze daartoe absoluut niet in staat. Door op jouw zwakke plek te duwen, zorgt jouw baby dat hij van jou veel aandacht krijgt. En die aandacht wil hij nu eenmaal veel liever van jou krijgen dan van de oppas, en zélfs van je partner. Bovendien: je baby heeft ontdekt dat jouw zwakke plek haar huilen is. Als zij huilt word jij onzeker. Dus ga je misschien wel steeds op een andere manier troosten, of ga je steeds checken of er niets iets aan de hand is… en dat vindt jouw baby dus prima. Zij wil graag dat je komt kijken. Want jij bent haar moeder.


Wat ik je zou willen adviseren is: probeer niet manmoedig dezelfde aanpak te vinden als de oppas of je partner. Maar ga op zoek naar hoe je het zélf het prettigst vindt. Heb je er moeite mee je baby langer dan tien minuten te laten huilen, dan moet je dat ook niet doen. Jij wordt er gestrest van en je baby voelt jouw spanning aan en wordt daar ook weer gespannen van. En dan gaat zij juist harder huilen. Heb je juist het gevoel dat je baby best wat langer kan doormopperen voor zij in slaap valt, maar voel je je gedwongen om naar haar toe te gaan omdat iemand vertelde dat je maximaal tien minuten mag laten huilen… dan kan dit hetzelfde negatieve effect hebben op je baby. Zij voelt jouw spanning, jij staat gestrest naast het bedje… en zij huilt langer door.


Daarom raad ik je het volgende aan: - ga op je intuïtie af: je gevoel is je beste raadgever. Als je voelt dat je bij je baby wilt gaan kijken, dan doe je het gewoon. Heb je het gevoel dat je haar langer kunt laten huilen, dan probeer je dat gewoon uit.


- ga ervan uit dat je baby huilt omdat ze nijdig is wanneer je haar in bedje legt. Ze huilt niet omdat ze zich onveilig zou voelen of zo. Die veiligheid heb je haar in al die maanden allang gegeven. Maar zij vindt het bij jou heel gezellig, en zodra je haar in bed legt laat ze merken dat ze daar geen trek in heeft. Als je haar huilen ziet als pure nijd, is het vaak veel gemakkelijker ermee om te gaan, dan wanneer je denkt dat ze heel verdrietig of angstig is.


- vind je het moeilijk om na te gaan wat je baby voelt en wat ze nodig heeft, ga dan eens een tijdje naast haar liggen als ze op de grond op een boxkleed ligt. Probeer te kijken door haar ogen, te luisteren naar wat zij hoort. Probeer te voelen of het warm is in de kamer of koud, of het ergens tocht misschien, of er interessante dingen in de omgeving zijn… Dat alles geeft je heel veel informatie over het leven van je baby, dat je vooral ook goed kunt gebruiken wanneer je haar in bed moet leggen.


- last but not least: laat je nooit onzeker maken doordat anderen hun eigen manier hebben met jouw baby. Manieren van anderen zijn niet per definitie beter. En de duur van het huilen is wat dat betreft geen maatstaf. Kinderen mogen best huilen. Het is hun enige manier van communicatie in het begin van hun leven. Wat dat betreft kun je gerust tegen je baby zeggen: ‘Jij wil niet naar bed, dat hoor ik. Jij bent boos. Nou je mag best huilen hoor. Je hoeft niet te willen. Maar het gebeurt toch.’ Jij straalt dan kordaatheid uit, en je geeft je baby toestemming om te huilen. Zo lang en zo hard ze wil. En als alle woede eruit is gehuild, dan komt de slaap vanzelf ook wel.

Bewegelijk en onrustig

Mijn zoontje van 4 maanden (6 weken te vroeg) is erg gezond, maar zo vreselijk onrustig. In het begin had hij ook pijn, wat is opgelost door een homeopaat, maar de onrust is er nog. Hij zwaait met armpjes en beentjes waardoor hij moeilijk in slaap kan komen en veel wakker wordt. Als hij ’s nachts wakker wordt nemen we hem bij ons in bed maar zelfs dan is hij nog onrustig. Als hij in slaapt valt begint de onrust al vrij snel. Overdag gaat het wel beter dan ’s nachts. We hebben al van alles geprobeerd: inbakeren, homeopathische middeltjes en voeding om koemelkallergie uit te sluiten. De huisarts en het consultatiebureau zeggen al dat ze geen oplossing meer weten.


Jullie stellen mij een erg moeilijk vraag. Ik ben geen arts maar pedagoog, en ik moet zeggen dat bij mij wel allerlei vragen boven komen als ik jullie verhaal zo lees. Bijvoorbeeld zou ik willen weten hoe de periode rondom zijn vroeggeboorte is verlopen. Heeft hij dat goed doorstaan? Heeft hij last van overstrekken gehad? Komt de onrust misschien omdat hij een erg prikkelbare baby is en snel reageert op geluid en op lichtprikkels? Wat hebben de artsen in het ziekenhuis daarover gezegd? Verder vraag ik me af over welke pijn jullie praten, als je zegt dat de homeopaat dat verholpen heeft.


Het is heel begrijpelijk dat jullie aan allergie dachten, is dat echt heel goed uitgezocht? En waarom zegt de huisarts dat hij/zij geen oplossing meer weet? Kortom, ik heb het gevoel dat ik niet genoeg weet van de situatie om in te kunnen schatten of het om een pedagogisch of lichamelijk probleem gaat. Mijn eerste gedachte is dan ook: neem contact op met de artsen die in het ziekenhuis je kind hebben begeleid. Leg de problemen aan hen voor, misschien zien zij een duidelijke link met de vroeggeboorte. Vraag eventueel een verwijzing naar de kinderarts aan, zodat je kind niet alleen bekeken wordt op een allergie, maar als geheel wordt onderzocht. Het kan natuurlijk best zijn dat hij toch iets onder de leden heeft waar hij last van heeft zodra hij moet stilliggen.


Tenslotte: mocht het inderdaad zo zijn dat je kind lichamelijk niets mankeert dan kan dit betekenen dat hij gewoon veel onrust in zijn lijfje heeft die eruit moet. In dat geval is het belangrijk dat je je kind een paar dagen goed observeert.


Schrijf maar op in welke situatie de problemen het grootst zijn en wat er dan aan de hand is. Zijn er dan veel mensen, moet hij dan in een bepaalde houding liggen, is er geluid, is er misschien wat spanning in de lucht… en schrijf ook op wanneer hij het rustigst is. Wat stimuleert zijn rust? Wanneer kan hij zich het beste ontspannen. Op die manier krijg je een inzicht in welke factoren hem beïnvloeden. Vaak zijn prikkels de boosdoeners, zoals geluiden, plotseling oppakken, lichtflitsen. Een televisie die aanstaat kan voor een baby soms al te onrustig zijn. Dit zijn echter alleen gedachten van mij om een bepaalde aangename structuur voor je kind te maken. Eventueel kun je via het consultatiebureau vragen om video-hometraining, zodat ze op de video kunnen vastleggen hoe je kind exact is en hoe je hem het beste kunt benaderen. Maar allereerst zou ik je toch willen verwijzen naar een arts, want het is voor mij niet duidelijk genoeg of alle opties zijn onderzocht. Overigens is het wel heel geruststellend dat hij goed eet en groeit als kool. Vaak zijn dat signalen dat een kind het wel goed maakt.

Krijsen en huilen

Mijn zoontje van 10 maanden sliep altijd redelijk goed. Sinds een week is hier verandering in gekomen: hij slaapt heerlijk van 19.00-24.00 tot hij plots krijsend wakker wordt. Dan geven we hem een flesje en hij valt op schoot al weer bijna in slaap. Als wij hem dan in zijn bedje leggen begint hij na een kwartiertje alweer te krijsen en te huilen. Uiteindelijk slaapt hij alleen goed tussen mij en mijn man in bed. Wat kan ik hieraan doen?


Er zijn verschillende oorzaken voor het gedrag van je zoontje. Ten eerste slaapt hij vanaf een uur of zeven tot twaalf uur ’s nachts aan een stuk door. Dat betekent dat hij in die periode het grootste deel van zijn nachtrust al gehad heeft. Slaapt een kind langer dan 3,5 uur achter elkaar, dan pakt hij daarmee namelijk al veel slaap. Wordt hij daarna wakker, dan is het moeilijker voor hem om weer echt goed in slaap te vallen. Een klein kind wil dan het liefst opgepakt worden en bij je zijn. En daarom is het voor hem zo moeilijk om zelfstandig in slaap te vallen in zijn bedje. Hij is gewoon ‘te wakker’ om dat zelf snel te doen. Dus zoekt hij middelen om het slapen gemakkelijker te maken. En daardoor komen jullie van pas. Bij mama en papa en bed is het veel lekkerder en dus gemakkelijker om in slaap te vallen. Waar je dus tegenaan loopt is het feit dat het nachtritme van je kind iets anders ligt dan jullie nachtritme. Hij begint om zeven uur ’s avonds en is tegen twaalf uur weer klaar voor de volgende dag. Jullie nacht begint een stuk later, en dus willen jullie ook liever slapen op het moment dat hij wakker is. Je kunt dit probleem verhelpen door de nacht van je kind ook iets anders te laten verlopen. Geef hem niet het flesje om twaalf uur ’s nachts, want dan dient de fles voor je kind als ‘ochtendfles’. Geef dat flesje een stuk eerder in de avond, bijvoorbeeld rond een uur of tien. Zorg in ieder geval dat je kind ’s avonds niet langer dan 2,5 tot 3 uur heeft geslapen al je hem zijn flesje geeft. Maak hem dan ook wakker op een moment dat hij snel wakker te krijgen is. Op dat moment is hij in zijn droomslaap, waar uit je snel wakker kunt worden. Ligt hij heel stil en is hij bleek, dan ligt hij in zijn diepe slaap. Daaruit wordt een kind slecht wakker, waardoor het geven van de fles voor hem geen duidelijk moment is. Wacht dan even een kwartier en ga dan weer kijken. Is je kind op dat moment onrustiger aan het slapen, voelt hij ook warm aan, dan is het de droomslaap en kun je hem goed wekken. Gebruik je zo’n moment, dan heeft je kind zijn echte nachtrust nog niet gehad wanneer je hem wakker maakt. Zijn nacht begint dan pas na de fles, bijvoorbeeld rond half elf. En dan is de kans groter dat hij in de nacht dus ook veel langer doorslaapt. Het is een truc, en niet meer of minder dan dat. Maar het heeft nogal eens effect om een nachtritme te doorbreken.


De tweede oorzaak voor het gedrag van je zoontje heeft te maken met zijn leeftijd. Hij is nu tien maanden en dat betekent dat hij eenkennig kan zijn. In die ontwikkelingsfase leert een kind in een oogopslag het gezicht van zijn ouders te herkennen. Voor die tijd kende hij je meer gevoelsmatig, en kon hij op je uitstraling, je stem, je houding, je bewegingen etc af gaan. Nu ziet hij je gezicht meteen. Dat is goed en belangrijk, maar ook lastig. Want je kind weet nog niet dat je blijft bestaan als je uit zijn gezichtsveld bent. Zodra je wegloopt kan een baby dan hard gaan huilen. En het kan ook ’s nachts tot problemen leiden. Je kind wil dan het liefst dat je altijd bij hem bent. En wordt hij ’s nachts wakker terwijl hij je niet ziet, kan hij in paniek raken. Ben je bij hem, dan wordt hij weer rustig en tevreden. Het gaat hier om een tijdelijke zaak. Wanneer je kind eenmaal heeft aangeleerd dat je blijft bestaan ook al ziet hij je niet, dan zal hij ook beter kunnen slapen. Tot die tijd is het goed met je kind veel kiekeboe-spelletjes te doen. Daarmee leert hij dat je soms wegbent maar ook steeds weer terugkomt. Maak de periodes steeds een beetje langer, zodat hij een steeds langere tijd zonder jou kan.


Wil je meer weten over de aanpak van slaapproblemen dan kun je de slaapbrochure ‘Slaapproblemen de baas’ bestellen. Je kunt ook een artikel van OPVON bestellen over ‘Eenkennigheid en Verlatingsangst’ als je meer over dat onderwerp wilt weten.