Aandacht nodig

Ik heb een zoon (bijna 5 weken). Hij slaapt sinds twee weken overdag erg slecht. Het ging eerst prima. Ik geef borstvoeding en hij groeit goed. Maar slapen is een probleem. Als ik hem laat huilen raakt hij overstuur en wordt nat op z'n hoofdje van het zweet. Als ik dicht bij hem ga liggen valt hij wel meteen in slaap, maar schrikt na twee minuutjes wakker. Hij slaapt dan weer verder. Troosten door over z'n hoofdje te aaien werkt niet. Een speen accepteert hij niet. Soms wordt hij naar één uur slapen huilend wakker, drinkt even wat en slaapt dan weer een uurtje. Als ik de kamer uitloop wordt hij snel wakker. 'S nachts gaat het wel goed. Omdat ik overdag niet alle tijd heb en mijn aandacht moet verdelen, is hij soms uren wakker (met korte slaapjes van max. 5 min.) en overprikkeld. Ik weet niet meer hoe ik hier mee om moet gaan. Zelf ben ik ook erg vermoeid. Hopelijk kunt u mij wat adviezen geven.


Het klinkt alsof je eigenlijk zelf goed weet wat je kindje nodig heeft, maar het probleem hebt dat je hem dat niet kunt geven. Je schrijft namelijk dat het goed gaat als je vlak bij hem ligt, dat hij dan in slaap valt en weer verder slaapt ook al schrikt hij af en toe wakker. Zodra je weg bent of niet je aandacht goed aan hem kunt besteden is hij veel wakker en raakt hij overprikkeld. Een jonge baby is nog erg op zijn moeder ingesteld. Negen maanden lang is hij direct met jou verbonden geweest. Het ene kind heeft meer tijd nodig dan het andere om zich van zijn moeder los te maken. En jouw baby is nog erg jong, dus de kans bestaat dat hij nog iets meer tijd nodig heeft in jouw directe omgeving. Je schrijft dat je overdag niet alle tijd hebt en je aandacht moet verdelen. Dat kan ik me voorstellen. En het is uiteraard ook niet nodig om de hele dag direct contact met hem te hebben. Maar wat je kunt doen is een dag bijhouden hoe je schema er op dit moment precies uit ziet. Heb je bijvoorbeeld nog zwangerschapsverlof en ben je alleen thuis met je baby? Of heb je ook andere verantwoordelijkheden? Het kan zijn dat de oplossing voor je probleem niet direct zit in het aanpakken van je baby maar in het wijzigen van je schema overdag. Als je bijvoorbeeld ontdekt dat je voor je gevoel te weinig tijd met je baby bezig kunt zijn overdag, zou het heel goed kunnen zijn dat je juist daardoor zelf ook niet goed rust kunt komen. Probeer ook uit te vinden of je je erg gestrest voelt als je je aandacht over teveel dingen moet verdelen. In dat geval is de kans namelijk erg groot dat je baby die onrust bij jou opvangt en daar weer heel sterk op reageert. Misschien zijn er taken waarvoor je hulp kunt krijgen uit je omgeving, zodat je het gevoel krijgt dat je meer tot rust kunt komen. Tenslotte: het is ook handig om na te gaan wat je gedurende dag precies samen met je baby doet. Zijn dat bijvoorbeeld voornamelijk zorgtaken? Zoals het geven van voeding, het verschonen etc.? Probeer dan ook momenten te plannen waarin je eigenlijk helemaal niets hoeft te doen voor je baby, maar gewoon samen kunt zijn. Liedjes zingen, tegen je baby praten over ditjes en datjes, je baby lekker tegen je schouder laten hangen terwijl je over zijn ruggetje wrijft... dat zijn allemaal heerlijke moeder-kind momenten waar je baby rustig van wordt. En die ook voor jou heel goed kunnen zijn.

Extreem bewegelijk

Ik heb een zoontje van 3,5 maanden. Hij wil overdag niet slapen. Hij slaapt zo’n 1,5 uur overdag en is vanaf 6.00 wakker en ligt pas vanaf 20.00 te slapen. Hij is overbeweeglijk, alles beweegt voortduren en hij kan ook al zitten (wil niet liggen) en heeft sinds 3 dagen ontdekt dat staan ook leuk is. Als hij op je schoot zit met z’n hoofdje naar je toe zet hij met z’n voeten af tegen je buik en wil telkens staan. Achtergrondinfo: hij was een huilbaby – heeft ook een week in het ziekenhuis gelegen en daar kwam reflux uit, maar de medicijnen hadden geen effect. Hij huilde nog dag en nacht en toen zijn we bij een osteopaat terecht gekomen die iets met z’n schedeltje en nekje heeft gedaan – hij is nog onder behandeling. Mijn vraag is moet ik hem erbij helpen zitten en staan of moet ik hem dwingen te liggen wat huilbuien oplevert? En waarom slaapt hij overdag haast niet meer en wat kan ik daar aan doen, want hij kan zichzelf niet vermaken (wil niet liggen in de box?)


Dat is een heel verhaal. Eerlijk gezegd is het moeilijk voor een pedagoog om hierop allemaal antwoord te geven. Er lijken namelijk medische factoren aan je verhaal te zitten. Om bij een belangrijke vraag van jou aan te sluiten: het is voor een kind van 3 maanden niet goed om nu al te gaan staan. Zijn lichaam is daar nog niet op gebouwd en is nog niet sterk genoeg. Ik zou je dan ook niet aanraden het staan te stimuleren. Je zegt dat je kind niet wil liggen, steeds beweegt, en zich telkens afzet. Dit doet me erg denken aan gedrag dat een baby vertoont als hij last heeft van overstrekken. Dit zou ook het vele huilen en het niet willen slapen kunnen verklaren.


Is overstrekken misschien ook bij jouw baby het geval? Een baby die zich overstrekt probeert steeds zijn rug recht te maken, en vindt het vervelend om gebogen te zitten of te liggen. Soms wordt een baby dan zelfs zo stijf als een plankje, en hij kan zijn rug soms zelfs in een soort hoepeltje naar achteren buigen. Dit is het gevolg van het feit dat de strekspieren in de rug zich sterker ontwikkelen dan de buigspieren die aan de voorkant van het lichaam zitten. Het is geen prettig gevoel voor een kind als hij zich overstrekt. Hij wordt dan als het ware door de krachtige spieren in zijn rug in deze houding gedwongen. Het lijkt dan alsof hij graag wil gaan staan, maar in feite kan hij niet zo goed anders. In die houding kan hij zich echter niet goed ontspannen. Daarom huilt een baby dan ook geregeld of slaapt slecht. Of je baby ook last heeft van overstrekken kan de arts vaststellen. Ik zou je dan ook absoluut willen aanraden om toch weer eens met de huisarts of kinderarts te gaan praten. Baby’s die last hebben van overstrekken kunnen met speciale kinderfysiotherapie geholpen worden.

Bovendien kun je zelf tips krijgen in het omgaan en verzorgen van je baby, zodat hij zich een beetje leert te ontspannen. Heeft je baby last van overstrekken dan is het ook belangrijk dat er nu wat aan gedaan wordt, want wanneer een baby zich overstrekt kan hij niet zo goed de motorische ontwikkeling volgen. In gestrekte houding kun je niet gemakkelijk je knietjes buigen om te leren kruipen bijvoorbeeld. En die fase van zijn ontwikkeling moet hij eerst doorlopen, vóórdat hij mag gaan staan.

Wakkere baby

Mijn dochter is bijna 10 weken. Omdat ze slecht sliep, zijn we op advies van het consultatiebureau haar gaan inbakeren. Dat hielp in eerste instantie goed, maar haar slaapgedrag begon na een paar weken weer te veranderen. Nu slaapt ze maximaal twee losse uurtjes overdag. Ik probeer aan het ritme te houden: voeden + luier, dan even spelen, dan in de box. Als ze moe wordt leg ik haar in bed, waar ze wakker ligt. Soms begint ze brabbelen of te huilen, en dan stop ik haar speentje weer terug. Ze wordt niet uit bed gehaald om te troosten, want ze is niet overstuur. 's Avonds heeft ze een huiluurtje. Ze is dan vaak wel overstuur. Soms zo erg dat het wel een aantal uur duurt voordat ze rustig is en gaat slapen. Ze overstrekt niet. Ik ben sinds ongeveer 2 weken gestopt met borstvoeding. Ze krijgt nu Nutrilon. Wat kunnen we doen om te zorgen dat ze overdag beter gaat slapen of hebben we gewoon een wakker kindje?


Voor een baby van 10 weken is overdag 2 keer een uurtje slapen inderdaad weinig. Over het algemeen slaapt een baby van twee tot vier maanden oud nog zo’n veertien tot vijftien uur per etmaal. Die tijd wordt verdeeld over de nacht, en nog meerdere slaapjes overdag. Wanneer jullie kind beduidend minder slaapt dan die veertien, vijftien uur zou het inderdaad een ‘wakker’ kind kunnen zijn. Bij een wakker kind merk je in ieder geval dat het weinige slapen nauwelijks effect heeft op de slaapbehoefte. Blijft je kind overdag vrolijk en actief, dan heeft ze kennelijk niet meer slaap nodig dan ze krijgt. Overigens zijn er ook wakkere kinderen die een soort week- of tweewekelijks ritme hebben. Zij slapen bijvoorbeeld meerdere nachten achter elkaar heel weinig en slapen overdag ook nauwelijks. Maar dan is de ‘koek’ ineens op en slaapt je kind ter compensatie een flink aantal uren achter elkaar door. Je denkt dan misschien dat hij eindelijk goed gaat slapen, maar helaas blijft het bij een of twee dagen en nachten slapen. Je kind is daarna weer lekker bijgetankt en kan weer een aantal dagen met weinig slaap toe.


Misschien herken je het ook volgende: Bij wakkere kinderen zie je vaak de behoefte om actief bezig te zijn. Baby’s kunnen soms heel gefrustreerd worden wanneer ze iets willen waar ze nog niet toe in staat zijn. Omdraaien bijvoorbeeld. Een wakker kind kan daar heel gericht mee bezig zijn, maar anderzijds ook woedend zijn als het nog niet lukt. Doordat wakkere kinderen zo lang actief kunnen zijn, ontwikkelen ze zich soms ook snel!


Wakkere kinderen kunnen plotseling erg moe worden, maar zich tegen die slaap willen verzetten. Wat je schrijft over het huilen in de avond zou hiermee te maken kunnen hebben. Een kind dat van alles en nog wat wil meemaken heeft er geen zin in zich over te geven aan de slaap. En van frustratie windt hij zich op, waardoor slapen helemaal niet meer lukt. Merk je dat je kind moeite heeft met de overgang naar de slaap dan kan hem helpen hem niet willens en wetens in bed te stoppen, maar hem eerst nog even wat te laten zien en voelen. Loop bijvoorbeeld met hem op de arm door de kamer zodat hij zijn nieuwsgierigheid kan bevredigen. Kijk waar je kind naar kijkt en loop daar naartoe. Bekijk het voorwerp samen, raak het aan, zeg er iets over en volg dan de blik van je kind weer naar het volgende item. Op die manier verzadig je de behoefte aan kijken en ‘erbij zijn’. De neiging tot verzet kan hierdoor verminderen zodat het gemakkelijker wordt je kind in bed te leggen wanneer hij moe wordt van het kijken.