Lastige driftbuien

Onze dochter (14 mnd.) heeft een sterke eigen wil. En haar gemoedstoestand kan plots veranderen. Ze kan eerst lachen en dan opeens volop krijsen als je haar bijv. neerzet. Ze kan op de grond gaan liggen en met haar hoofd op de grond gaan bonken. Daarna is ze ook niet meer stil te krijgen tot ze een flesje water of melk krijgt en in haar bedje ligt. We hebben al veel pogingen gedaan dit te doorbreken. Ze gooit graag eten of spullen op de grond maar streng ‘nee’ zeggen helpt niet, of het wordt weer krijsen. Slapen is vooralsnog geen probleem. We zijn erg van structuur en regelmaat, maar ook dat lijkt bij haar niet echt te helpen. Hoe doorbreken we dit?

 

Je schrijft dat je veel pogingen hebt gedaan om het gedrag te doorbreken. Maar je schrijft niet wat je hebt gedaan. Het gedrag wat je dochter vertoont lijkt op de peuterpuberteit, al is ze nog wat jong met 14 maanden. Het is ook heel goed mogelijk dat je dochter temperamentvol is. Een sterke wil houdt voor een klein kind in: ik ben de baas van de wereld en iedereen moet doen wat ik wil en iedereen moet goedvinden wat ik doe. En dat is natuurlijk niet altijd zo. Het feit dat ze heel erg hard krijst past overigens wel bij haar leeftijd. Ze snapt de wereld om haar heen nog niet zo goed en ze snapt zichzelf al helemaal niet. Ze ontploft gewoon. En dat uit zich in gooien, smijten, schoppen, krijsen… Bij een dreumes kun je zo’n bui het beste gewoon laten uitrazen, want ze kan zichzelf niet stoppen als ze zo bezig is. Zoek een plek in huis waar ze veilig te keer kan gaan.

Misschien hebben jullie een lekker hoekje waar je wat kussens of een matras kunt leggen waar je haar kan laten uitschreeuwen. Streng nee zeggen hoort ze gewoon niet op zo’n moment. Handelen werkt beter. Dus pak haar op als ze zich zo gedraagt, en zet haar in haar ‘boos-hoekje’. En laat haar daar gewoon uithuilen. Het kan overigens ook goed helpen als je haar op de grond laat liggen, bij wijze van spreken over haar heen stapt en zegt: wordt maar lekker boos. Die boze broebel moet je buik uit. Schreeuw nog maar wat harder, toe maar. Op die manier leer je haar dat je boos mag zijn en dat het soms nu eenmaal zo is dat die bui eruit moet. Maar je leert haar ook dat het uiten van boosheid iets anders is dan je zin krijgen. Die link moet je kind niet gaan leggen, want dan wordt ze jullie de baas. En dat is niet de bedoeling.



Een uur lang driftig!

Onze dochter (2,5 jaar) is een actief, leuk clowntje. Helaas heeft ze nogal een "dark side". Vanaf haar geboorte kan ze op bepaalde momenten behoorlijk pittig reageren. Nu zitten wij er weer middenin. Ze kan enorme woedeaanvallen krijgen: heel heftig huilen en boosheid. De aanpak van apart zetten lijkt hier bijna niet te helpen. Ze huilt en stampt namelijk wel een uur door (ik heb het bijgehouden). Ik stel het moment dat ik naar haar toe kom steeds uit, maar ze blijft driftig. Niks mag en kan dan bij haar. Een uur lang! Ik kan het moeilijk verdragen. Het lijkt of niets helpt. Als ze na een uur rustig op schoot zit, kan ze zo weer met iets beginnen. Ze wilt ook vaak niets. Dus even spelen of uit het raam kijken, of even fietsen, en dan is het opeens "nee, kan niet fietsen, nee, wil niet spelen.” Specialisten praten vaak over een paar minuten tot een kwartier, maar dat gaat hier voor ons niet op. Ik ben de draad een beetje kwijt.

Uit wat je schrijft maak ik op dat je dochtertje midden in de peutertijd zit, maar ook een pittig temperament heeft. Je schrijft dat ze een uur kan stampen en boos zijn. Het is begrijpelijk dat je dat niet goed meer kunt verdragen. Maar daarmee kom je wel bij een belangrijk punt uit: kinderen hebben enorm goed in de gaten hoe ouders op hun boosheid reageren. Ze merken het dat je bezorgd bent, of geïrriteerd, of zoals jij schrijft het bijna niet kunt verdragen. Je uitstraling wordt dan anders naar je kind toe, en je peuter reageert daarop door nog langer door te gaan. Een klein kind zoekt namelijk de grenzen op en die zijn het duidelijkst bij ouders die heel zeker zijn van hun zaak en een rustige kordate uitstraling hebben. Je loopt tegen de blokkade van je eigen gevoelens van frustratie aan. Zo’n blokkade moet je aanpakken. Je kunt erachter komen wat de blokkade precies is door jezelf de vraag te stellen: Waarom kan ik er niet meer tegen? Wat zit daarachter? Is het het gegil van je dochter? Doet dat pijn aan je oren? Of ben je bezorgd over haar gezondheid? Of heb je het gevoel dat je niet meer aan je eigen werk of rust kunt toekomen? Of krijg je onenigheid met je partner over de juiste aanpak? Er kunnen ook meerdere dingen meespelen. Het is belangrijk om daarachter te komen. Want alleen dan kun je ook zorgen dat de blokkade uit de weg wordt geruimd. Tegen hard gillen kunnen soms oordoppen goed helpen. Die dempen het scherpe geluid. Als je er niet tegen kunt omdat je te weinig tijd voor jezelf over hebt, dan is het van belang dat je heldere afspraken maakt. Het kan al helpen als je met een andere volwassene kunt afwisselen. Jij de beurt, ik de beurt. Als je samen zit te luisteren naar een peuter is dat in feite zonde van de energie van beide partners. Als je weet dat je straks lekker ‘weg’ mag kun je het ook veel beter volhouden om de boze bui aan te horen.

Wat opvalt in je mail is dat je hebt getimed hoe lang je dochtertje boos blijft. Ik kan me goed voorstellen dat je de pip krijgt van die hulpverleners die roepen dat een boze bui niet zo lang duurt. En je hebt gelijk, peuters kunnen het enorm lang volhouden om te krijsen en driftig te zijn, en bij pittige temperamentvolle kinderen komt daar nog even wat extra tijd bij. Dus een uur is zeker mogelijk. Het kan zelfs nog langer duren. Als je de tijd gaat opmeten ga je echter wachten tot het over is. En dat voelt je kind waardoor hij eigenlijk de boodschap krijgt er nog langer mee door te gaan. Zelfs door dichte deuren heen kunnen kinderen dat aanvoelen. Die band tussen ouders en kinderen is heel bijzonder. En tegelijkertijd is dat lastig. Keer het dus om. Ga niet wachten tot je kind klaar is met boos zijn. Maar ga ervan uit dat ze net zolang mag krijsen als ze wil. Zorg zelf dat je dat kunt volhouden. Geef haar toestemming om zo lang te krijsen als ze wil. En straal ook uit dat dat mag. Wil je gillen? Prima, dat mag hier. Ga je gang. Ze heeft het kennelijk nodig om dat af en toe te doen. Een peuter weet vaak met zichzelf gewoon geen raad, en dan is drift soms een goede uitlaatklep. Dat ze na zo’n driftbui niets wil is begrijpelijk. Laat haar maar. Ze wil misschien alleen maar hangen. Het kost energie om zo boos te zijn. Vraag maar niets, laat haar gewoon. Hoe minder jij het je aantrekt wat ze doet, hoe sneller ze merkt dat ze in ieder geval geen extra aandacht krijgt met haar gedrag. En dan is de aandachtsfuik van haar gedrag verdwenen. Dat betekent niet meteen dat ze ook sneller zal stoppen met haar woede, wanneer het voor haar een uitlaatklep is. Maar ze weet dan wel dat ze niet nog langer door hoeft te gaan om jouw aandacht vast te houden.

Heb je het gevoel dat je niet verder komt met dit antwoord of met adviezen die je van anderen om je heen krijgt, dan is het goed om contact op te nemen met je huisarts of een pedagoog in de buurt. Die kan je gericht adviseren wat te doen met je peuter. Van een afstand is het altijd moeilijker om de situatie in te schatten. Een pedagoog waar je mee in gesprek kan, en die je peuter ook ziet, kan veel gerichter adviseren.

 

 


Afreageren

Mijn zoontje van 2 jaar (25 maanden) is erg driftig, maar wat hij vooral doet is kinderen omduwen en trekken, soms zelfs bovenop zitten. Vooral kinderen die kleiner dan hem zijn. Bij baby's doet hij het nu niet (meer). Dit is heel vervelend en ik durf me bijna nergens meer met hem te vertonen. Als hij een kind omduwt reageer ik wel en wordt boos en vertel dat hij dat niet mag doen. Ik heb ook al geprobeerd om hem in de hoek of gang te zetten als straf, maar daarna doet hij het zo weer.


Je kind heeft zich aangeleerd dat hij zijn boosheid op een manier kan afreageren die jij niet goed vindt. En terecht want andere kinderen mogen geen last hebben van zijn boze buien. Je zegt dat hij het intussen niet meer bij baby’s doet. Kun je je herinneren hoe hij dit heeft afgeleerd? Want misschien ben je heel consequent gaan ingrijpen om hem dit af te leren, omdat baby’s zo klein zijn dat je niet mag afwachten. Een kind dat gedrag heeft aangeleerd kan het namelijk ook heel goed weer afleren. Pas een zeer consequente aanpak toe. Haal hem meteen uit de situatie. Wordt niet boos, want dan geef je altijd veel meer aandacht dan wanneer je kordaat reageert. Zeg liever helemaal niets. Je daden werken voor een peuter veel krachtiger dan wat je zegt. Praten of mopperen is ook aandacht geven. Haal hem dus zonder woorden uit de situatie waarin hij zit, en zet hem in zijn eentje ergens anders neer, of in de gang bijvoorbeeld. Laat hem daar kort, een half minuutje is genoeg. Wordt hij daar erg boos dan is dat ook prima, want hij mag zich op de gang gerust afreageren. Ga af en toe kijken en als hij weer tot rust is gekomen haal je hem weer op. Begin niet meer over zijn gedrag, want dan gaan kinderen het over het algemeen meteen weer doen. Maar leidt hem af met een opmerking of een spelletje. Of ga samen iets heel anders doen. Alleen wanneer je dit heel consequent volhoudt, én ook zeker drie weken lang doorgaat leert hij dat er andere dingen gaan gebeuren als hij kindjes omduwt of op een andere manier pijn doet. En als hij ontdekt dat er eigenlijk niets meer aan is, omdat hij geen aandacht krijgt, én wanneer hij leert dat hij op een andere manier ook zijn boosheid kan uiten… dan valt het muntje wel en zal hij gaan stoppen. Maar geef je toch steeds nog veel aandacht, bijvoorbeeld uit schrik of boosheid, dan zal je kind doorblijven gaan met duwen. Niet om de kindjes pijn te doen, maar puur omdat hij merkt dat hij er jouw aandacht (en die van andere omstanders) mee vangt. Wat dat betreft is het ook belangrijk om zo snel mogelijk in te grijpen, liefst al als je het ziet aankomen dat je kind zal gaan duwen. Je kunt hem beter eerder uit de situatie halen om samen iets leuks te doen, dan af te wachten tot hij inderdaad bovenop een kindje gaat zitten. Want dan is het huilen geblazen.