Hij praat niet

Mijn kind is 2 jaar en 2 maanden en hij praat niet. Hij zegt heel af en toe ‘papa’ en ‘mama’, maar dit komt zelden voor. Hij maakt wel oogcontact en kan zijn emoties goed tonen. Hij reageert meestal niet op zijn naam en kijkt pas na 10 keer om. Hij speelt wel met speelgoed, zoals auto's, boeken slaat hij open en dicht, blokjes stapelt hij niet op, maar haalt ze bij elkaar en grabbelt ermee. Dit doe hij ook met pennen, nootjes, steentjes etc. Hij lacht veel en rent veel. Hij rent vaak weg en reageert niet als we hem roepen. Dan kijkt hij achterom en lacht. Als hij iets wil, pakt hij onze handen en wil dat we meelopen. Als hij iets wil, dan schreeuwt hij. De laatste tijd werken mijn vrouw en ik er een-op-een aan. Hij wil het soms nazeggen, maar het lukt hem niet, dat zien we aan zijn blik. Als de deurbel gaat rent hij er als eerste naartoe. Die reacties zijn er weer wel. Moeten wij ons zorgen maken hierom?


Het is van een afstand moeilijk te zeggen of je je zorgen moet maken of dat er sprake is van een heel normale ontwikkeling. Wat me opvalt is dat jullie kennelijk al langer bezorgd zijn omdat je, zoals je schrijft, een-op-een met hem aan het werk zijn. Ik vraag me af of jullie zijn gedrag en ontwikkeling besproken hebben met het consultatiebureau of met de huisarts. Die kan meestal vrij goed inschatten hoe het met de ontwikkeling van een peutertje staat wat dit betreft, omdat ze het kind meteen voor zich zien. Is zijn gehoor onlangs nagekeken? Ik vraag dat omdat je aangeeft dat hij op harde geluiden wel reageert. maar niet echt in lijkt te gaan op taalaanbod. Laat er anders even naar kijken. Soms hebben peutertjes bijvoorbeeld last van middenoorontsteking waardoor ze ook als de ontsteking over is nog een tijdje wat dovig kunnen blijven, En dat maakt het leren praten wat lastig. Zodra ze weer beter horen gaat de taalontwikkeling dan vaak met sprongen vooruit.

Scheldwoorden

Mijn dochtertje van 2 jaar en 1 maand heeft het woordje ‘eikel’ opgevangen. In het begin gebruikte ze het niet in de juiste context en waren wij ervan overtuigd dat als we er niet teveel aandacht aan zouden schenken ze het wel zou vergeten. Helaas is dit dus niet gebeurd en kan ze het nu in een juist zinsverband plaatsen en is iedereen dus een eikel. We hebben aangegeven dat we het niet leuk vinden en dat ze het niet meer moet zeggen, maar 5 minuten later is papa, mama of iemand anders wel weer een eikel. Hoe kunnen we haar dit afleren, want negeren helpt niet.


Peuters hebben heel snel in de gaten wat het effect is van de gedragingen die ze hebben. Dat jullie het woordje ‘eikel’ niet prettig vinden is voor jullie dochtertje dus juist een extra stimulans om het woord te gebruiken. Negeren heeft dan alleen een positief gevolg als je het woord wérkelijk niet interessant vindt en er dus gewoon niet naar luistert of niet op reageert. Maar dat is bij het woordje ‘eikel’ juist zo moeilijk. Een gerichte aanpak werkt bij een peuter namelijk pas na drie volle weken. Dan is haar leerproces pas voltooid. En dat zou betekenen dat je drie weken lang absoluut geen interesse voor dat woordje moet hebben. En dat is erg moeilijk. Daarbij komt dat veel peuters merken dat je probeert te negeren. En daarmee vangen ze tóch weer je aandacht. Je probeert te negeren, maar ondertussen lúister je wel. Peuters zijn voeldiertjes, die merken dat echt. Wat dat betreft is het het beste om je kind een nieuwe structuur aan te bieden, waarin het woordje ‘eikel’ zijn eigen plaats krijgt. Je kunt een plek in huis uitkiezen waar ze het woordje mag zeggen. Sommige mensen gebruiken daarvoor de deurmat. Als je daarop staat mag je zoveel eikel zeggen als je wilt. Maar zodra je eraf komt spreek je weer gewoon. Zodra je kind dan het woordje eikel zegt, zet je haar op de deurmat en laat je haar zoveel eikel roepen als ze wil. Is ze klaar, dan mag ze er weer af. Maar begint ze meteen weer, dan zet je haar meteen weer op de mat en herhaal je het ritueel. Het is belangrijk dat je niet boos wordt als ze eikel zegt, maar dat je je realiseert dat peuters leren door herhalen, dus dat ze heel vaak op de mat moet staan voor ze de link met het woordje eikel kan gaan leggen. Als ze dat eenmaal heeft geleerd, dan ben je dus ook weer drie weken verder. Dan is de mat het plekje geworden waar ze boze of rare dingen mag zeggen. En wie weet komen daar in de toekomst nog wel andere scheldwoorden bij. Veel succes.

Weinig praten

Mijn zoontje van 27 maanden praat nog niet zoveel. Als ik hem woordjes voorzeg, zegt hij die wel na, maar hij gebruikt ze niet echt. Is dit normaal, begrijpen doet hij wel bijna alles.


Je schrijft dat je peuter nog niet zoveel zegt, maar je geeft niet aan wat hij dan precies zegt. Daarom is het moeilijk om aan te geven of je zoontje voldoende woordjes gebruikt voor zijn leeftijd. Over het algemeen wordt van een tweejarige nog niet zo heel veel verwacht. Zo zegt een kind van twee maximaal twee woordjes achter elkaar. Een kind gaat eigenlijk pas zinnetjes van drie tot vijf woorden zeggen als hij tussen de drie en vijf jaar oud is.


Het is trouwens een goed teken dat je zoontje bijna alles begrijpt wat je zegt, want dit passieve begrijpen van de taal komt voordat een kind werkelijk gaat praten. En je peuter is ook al goed bezig met de taal doordat hij nazegt wat jij hem voorzegt. Ga daar dus zeker mee door. Door de herhaling van steeds hetzelfde woordje zal je peuter jouw steeds meer gaan imiteren en het woordje uiteindelijk uit zichzelf gaan zeggen. Je kind leert het snelst wanneer je bij het woordje ook meteen het betreffende voorwerp aanwijst, zodat je peuter begrijpt dat woord en voorwerp bij elkaar horen. Het helpt ook om niet alleen woordjes voor te zeggen maar je kind ook vragen te stellen, waar hij antwoord op kan geven. Bijvoorbeeld: Waar is je pop? Neem ook ruim de tijd om naar zijn antwoord te luisteren, hij merkt dan dat je echt iets van hem verwacht. Probeer niet te raden wat hij wil gaan zeggen. Sommige kinderen gaan namelijk laat praten, doordat het ze iets te gemakkelijk wordt gemaakt. Vooral oudere broertjes en zusjes hebben nogal eens de neiging om al in te vullen wat hun peuterbroertje of zusje eigenlijk wil zeggen. Tja… en dan vindt een peuter het wel best zo. Voor hem is praten dan eigenlijk niet zo nodig!