Nog steeds vieze broek

Onze dochter (bijna 4 jaar) poept nog steeds in haar luier. Nu ben ik sinds kort begonnen met het stimuleren van poepen op de wc. Een drama! Toen ze bijna 3 jaar werd heb ik het ook geprobeerd. Toen heb ik haar op advies van een orthopedagoge laten vragen om een luier. Dat gaat goed. Maar nu zou ik haar graag op de wc willen laten poepen. We stimuleren haar; belonen haar met stickers en een cadeautje als ze het helemaal zelf kan. Maar niets helpt. Ze houdt het op en doet daar erg haar best voor. Met als gevolg: regelmatig een vieze broek. Want ik wil echt niet meer terug naar de luier. Hoe ga ik om met deze volgende stap?

Je geeft in feite je eigen antwoord al. Je hebt alle tips gelezen en gedaan maar helaas… Inderdaad is het poepen een zaak van je kind zelf. Waar ze dat doet en hoe ze dat doet bepaalt zij. Je kunt als ouders van alles willen, maar je hebt geen invloed op haar lichamelijke functies. Een kind van bijna vier beseft dat eigenlijk wel en ze laat ook aan je zien dat je er geen invloed op hebt. Ze zal de stickers en beloningen ongetwijfeld heel erg fijn vinden, maar voor een kind van haar leeftijd staat dat nog los van het feit dat ze die stickers verdient met op de wc poepen. Je bent met haar in een vicieuze cirkel terecht gekomen. Hoe liever jij wil dat ze op de wc poept, hoe minder dat zal gaan lukken.

 Het gaat hier eigenlijk niet meer om het zindelijk worden. Het gaat hier om een aandachtsfuik. Kinderen zijn in staat om een uur op de wc te zitten en niets te doen, daarna op te staan en naast de wc te plassen of te poepen. Daarmee laten ze zien: ik bepaal zelf wat ik doe. Hoe meer aandacht je geeft in een poging haar op de wc te laten poepen, hoe meer je haar de boodschap geeft dat het heel goed is om niet te willen poepen. Want dan krijgt ze nog meer aandacht. Kinderen zien nog niet dat het veel fijner is om positieve aandacht te krijgen. Dus als je moppert, dan is dat ook aandacht waar ze voor gaan. Zet dus zelf die vicieuze cirkel stop en leg je erbij neer dat het op deze manier waarschijnlijk niet gaat lukken. Leg de verantwoordelijkheid bij haar. Laat het los. Zeg haar dat ze zelf mag bepalen of ze al naar de wc wil of niet. Ga weer terug naar de aanpak die werkte en wacht rustig haar tempo af. Vind je dat lastig, dan raad ik je aan weer contact op te nemen met de orthopedagoog waar je destijds bent geweest. Deze kan je misschien beter helpen omdat ze je gezinssituatie kent.

Alleen plassen in luier

Mijn zoon is ruim drie en een half jaar. Hij is nog steeds niet geheel zindelijk en ik zou het wel prettig vinden als dit het geval is voordat hij naar de kleuterschool gaat over een paar maanden. Sinds enkele maanden poept hij op de wc maar plassen doet hij nog vaak in zijn luier. Ik heb geprobeerd hem zonder luier te laten lopen, maar dan had hij zeker 3 x per dag een ‘ongelukje’. Hij draagt nu luier-broekjes. Ik ben er niet achter of het gemakzucht is of dat hij het echt vergeet. Ik heb wel de indruk dat hij zijn plas voelt aankomen, want hij zegt ook wel eens dat hij moet plassen en dat doet hij vervolgens dan ook keurig op de wc. Stickertjes plakken, snoepje uit de trommel, verbaal belonen… Hiervan is hij niet echt onder de indruk. Graag zou ik van jullie advies willen hoe ik hem hierbij het beste kan helpen.


Het eerste wat ik je aanraad is contact op te nemen met de basisschool en te vertellen dat de kans zeer groot is dat je zoon nog niet zindelijk is wanneer hij op school komt. Dat is belangrijk omdat de druk om hem ‘snel zindelijk’ te krijgen een te groot probleem is als een kind bezig is zindelijk te worden. Wanneer de school weet dat hij nog in zijn broek kan plassen is de druk om te presteren er af. Dan kan je kind zelf de tijd nemen die hij nodig heeft. Waarschijnlijk voelt hij zijn plas ook best aankomen. Je kind is oud genoeg om lichamelijk in staat te zijn zindelijk te worden. Het zit hem op dit moment nog in het emotionele. Je zoon wil het gewoon nog niet graag genoeg. En hoe meer hij merkt dat jij als ouder wél graag wilt dat hij zindelijk wordt, hoe sterker zijn eigen wens wordt om vooral in zijn broek te blijven plassen. Hij is ook nog te klein om open te staan voor beloningssystemen met stickers of snoepjes. Kinderen zijn daar pas aan toe als ze vier jaar of ouder zijn. Pas dan kunnen ze overzien wat het betekent als je naar een beloning moet toewerken. Een peuter leeft nog teveel in het ‘hier en nu’. Hij wil nu best een snoepje. Maar hij snapt nog niet genoeg dat hij eerst iets moet doen om dat snoepje te verdienen. Bij een peuter werkt het daarom beter om achteraf een beloning te geven. Hij krijgt dan iets voor wat hij heeft gedaan, misschien wel zonder te beseffen dat hij iets goeds deed. Maar de beloning is zo fijn dat hij het prettige gevoel in verband brengt met niet in de broek plassen. Dat gaat een beetje automatisch, en werkt ook nooit op korte termijn. Het is een kwestie van langdurig fijne gevoelens ervaren en die koppelen aan gedrag. Daar moet je dan ook een aantal weken voor uit trekken. Ik zou je overigens aanraden om helemaal geen extra aandacht meer aan het plassen te geven. Geen extra beloningen in het vooruitzicht te stellen. Maar hem gewoon de luier om te doen. Wil hij zelf plassen dan is het prima, en dan geef je hem daarna een opmerking als: ‘Zo jij zult wel trots zijn op jezelf’. Daarmee leert hij dat hij zichzelf mag belonen. Bovendien laat je hierdoor niet zien dat jij zélf zit te wachten op zindelijkheid, je houdt het gewoon allemaal bij hem. En daar gaat het ook om. Jij kunt hem niet zindelijk maken, dat moet hij doen. En dat doet hij op het moment dat hij er aan toe is, én het zelf ook wil. Kennelijk is dat nu nog niet het geval.

Niet op de WC

Mijn dochter van bijna drieënhalf is volledig zindelijk. Alleen weigert ze te poepen op de wc. of het potje. Ze wil perse een luier om, om daarin te poepen. Als je vraagt waarom ze het niet op de wc. wil doen, dan zegt ze dat ze het eng vindt. Heeft iemand een tip hoe we haar toch op de wc. of het potje krijgen? Plassen op de wc. is geen enkel probleem.


Er zijn veel kinderen die tijdens het zindelijk worden een tijdje het liefst in een luier blijven poepen. Ze lopen soms de hele dag in een gewoon broekje, maar vragen om een luier wanneer ze moeten poepen. Dat is een normale stap in de ontwikkeling van het zindelijk worden. Wanneer je namelijk in een luier poept voelt de ontlasting nog wat warm en kleverig aan. Het is een heel ander gevoel dan wanneer je ontlasting in een potje of –nog vreemder- in de wc-pot valt. Kinderen vinden dat soms een beetje eng, omdat het lijkt of ze iets uit hun lijf verliezen. Dat gevoel van ‘iets kwijt raken’ is bij poepen in de luier veel kleiner. Bovendien vinden kinderen het poepen op een wc. vaak onprettig omdat het zo koud aan de billen voelt. Op de wc. zitten is daarnaast voor veel peuters enger dan op een po, omdat de wc. zo groot is, en kinderen er allerlei akelige fantasieën bij kunnen krijgen. Soms denken ze aan watermonsters die uit het riool omhoog komen, of aan krokodillen die in je billen kunnen bijten. Een potje is wat dat betreft overzichtelijker en daarmee veiliger. De meeste peuters hebben overigens niet zo heel lang nodig voor ze de stap naar de wc. of po durven zetten. Ze vinden het bijvoorbeeld erg lastig worden om steeds die luier om te moeten, en ze vinden het soms ook vies. Kinderen die langdurig in hun luier blijven poepen hebben daar soms grote behoefte aan, doordat er andere zaken een rol gaan spelen. Soms is er net een baby in het gezin geboren. En baby’s die ook luiers dragen kunnen bij een peuter de wens oproepen om ook zo klein te mogen blijven. Het poepen in de luier is daar dan een uiting van. Zodra de peuter aan de nieuwe baby gewend is kan hij zelf ook weer ‘groter’ worden en doorgaan met zijn zindelijk worden. Het kan ook zijn dat een peuter in de gaten krijgt dat papa en mama er niet zo weg van zijn dat er steeds nog in een luier gepoept wordt. Ze gaan dan soms heel onopvallend en toch opvallend in een hoekje staan met de luier. Daardoor krijgen ze eigenlijk heel veel aandacht. Soms proberen ouders ook met allerlei cadeautjes of opmerkingen hun kind zover te krijgen dat hij stopt met poepen in de luier. Maar helaas werkt dat meestal averechts. Hoe vervelender jij het als ouder vindt, hoe groter het ‘succes’ van je peuter wordt. Wat dat betreft is het goed om jezelf te realiseren: ‘het zijn niet mijn billen’. Je kunt als ouder hoog of laag springen, maar als je kind níet op de wc. wil poepen, dan doet hij het ook niet. Hij bepaalt het moment waarop hij poept, en de plaats waar hij poept. Ga er dus zo laconiek mogelijk mee om. Dan ontdekt je kind dat het jou niet uitmaakt dat hij in een luier poept. En dan komt ook het moment waarop hij zélf besluit dat het mooi is geweest.