Opvoedingsvragen

Is ze bang voor de nieuwe baby?

Mijn dochtertje is net 2 jaar geworden. Al geruime tijd (half jaar ongeveer) wordt zij (bijna) elke ochtend huilend wakker. Soms echt overstuur. In juni verwachten wij ons tweede kindje. We proberen haar daar ook bij te betrekken: ‘Kijk, mama heeft een baby in haar buik’. Ze doet dan wel een handje erop en als ik het vraag geeft ze er soms wel een kusje op. Maar echt door heeft ze het volgens ons niet, dat blijkt gewoon uit veel dingen. Maar zou ze het onbewust doorhebben en zich daarover zorgen maken? We kunnen het ons niet voorstellen maar op een gegeven moment ga je jezelf van alles wijsmaken. Soms is het echt heel erg en dan krijg je haar bijna niet stil. Dus je wordt er ook verdrietig en chagrijnig van. Heb je geen huilbaby gehad, dan wel een huilpeutertje. We denken trouwens ook niet dat ze pijn heeft, want dat zou je toch op een of andere manier ook wel merken toch? Wat kunnen wij doen om dit op te lossen?

Het is heel begrijpelijk dat je wat onzeker wordt van het gedrag van je peutertje

Je schrijft dat je het je niet kan voorstellen dat je dochtertje zou doorhebben wat er aan de hand is, maar dat je je van alles gaat wijsmaken. Eerlijk gezegd vond ik het juist bijzonder scherpzinnig van je dat je op die gedachte gekomen bent. Peuters snappen nog heel weinig van wat je vertelt, dus alles wat jullie over de baby zeggen gaat vaak het ene oor in en het andere uit. Hoe moet je als peuter ook begrijpen dat uit een dikke mama zomaar ineens een kindje komt? Dat ís toch ook raar? Veel volwassenen snappen niet hoe dit wonder kan gebeuren, laat staan dat een peuter het begrijpt. Maar wat peuters wel doen is dingen héél goed aanvoelen.

Peuters zijn voeldiertjes

En dat betekent dat ze open staan voor stemmingen, voor veranderingen in het dagelijks leven, voor stress, voor intonaties, gezichtsuitdrukkingen, lichaamstaal… en als je zwanger bent dan straal je iets anders uit. De dagelijkse gang van zaken is misschien veranderd omdat je je peuter minder optilt, vaker een slaapje doet of op de bank gaat liggen en doordat je humeur anders zal zijn. Veel zwangeren hebben minder geduld, of worden soms heel emotioneel terwijl ze dat vroeger niet waren. Veel zwangeren zijn erg moe, hebben allerlei klachten of kwaaltjes die ze anders niet hebben. En heel belangrijk: de buik wordt zo dik dat peuters niet zo lekker meer op je schoot kunnen zitten. Al die veranderingen voelt een peuter heel goed aan. En dan hebben we het nog niet eens over de babykamer, de controles bij de verloskundige, de aankopen voor de baby et cetera.

Je zwangerschap kan haar gedrag beïnvloeden

Het gehuil van je peuter kan dus zeker te maken hebben met de aankomende baby. Het is ook eng als je van alles aanvoelt en ziet gebeuren zonder dat je snapt wat het betekent. Peuters hebben zoveel fantasie: misschien is ze wel aan het bedenken dat jullie haar willen inruilen voor een ander kindje. Misschien is ze wel bang dat jullie er ’s nachts stiekem vandoor gaan en haar zullen achterlaten. Nou daar wil je wel vroeger wakker voor worden natuurlijk.

Veel kunnen jullie natuurlijk niet aan de situatie zelf veranderen

Maar wat jullie wel kunnen doen is je peuter vertellen wat er aan de hand is. Vraag haar niet om kusjes op de buik te geven als ze dat uit zichzelf niet doet, maar je kunt haar wel uitleggen hoe de baby in je buik zit. Waar het hoofdje is en waar de voetjes. Je kunt er een pop baby gebruiken om het te laten zien. Je kunt ook vertellen wat er allemaal gekocht wordt en waarom. En je kunt haar vooral vertellen dat je soms moe of chagrijnig bent, maar dat dit niets met háár te maken heeft. Zeg maar dat je ook niet weet wat er precies gaat gebeuren. Probeer je gevoelens te omschrijven, en als je ziet hoe zij zich voelt, omschrijf haar gevoelens dan ook. Ze hoeft het niet per se ‘leuk’ te vinden dat er een baby komt. En dat mag je haar ook vertellen. Verzeker haar vooral dat haar eigen plaats hetzelfde blijft. Praat dus niet alleen maar over de baby, maar vooral ook over haarzelf. Over haar leven, los van de baby.

Tenslotte: zorg ervoor dat er geen spullen van je peuter aan de baby worden geven

Alleen wanneer je peuter zélf met een speeltje aan komt zetten is het een goed idee dat op de babykamer te zetten. Maar zeg er altijd bij: als je het weer terug wilt dan mag dat. Want peuters geven soms grootmoedig iets weg, wat ze eigenlijk niet kwijt willen. En dat is de bedoeling niet. Zorg er in ieder geval voor dat ze niet haar ledikantje hoeft af te staan, of haar eigen kastje of commode. Want op zo’n moment voelt een peuter écht dat zijn plekje wordt ingepikt. En dat is niet de bedoeling.