Opvoedingsvragen

Betekenen zijn tekeningen iets?

Mijn jongste zoon (net 2 jaar) tekent graag. En sinds hij 21 maanden is tekent hij graag balletjes. Heel veel en mooie balletjes (cirkeltjes). Is dat nou bijzonder? Heeft het een betekenis?

Je peuter laat door zijn tekeningen op een heel mooie manier zien hoe kleine kinderen zich motorisch ontwikkelen en hoe zich dat in hun tekeningen uit. De bewegingen van kleine kinderen zijn eerst nog heel grof. Het is moeilijk voor ze om kleine priegel-dingetjes te doen.

Je ziet dat aan baby’s die iets proberen te pakken. Ze slaan er eerst tegen, later proberen ze met een omhaal van hun arm iets naar zich toe te halen. En nog later grijpen ze met hun hele handje, dus alle vingers tegelijk een speeltje beet. Pas daarna komt de zogenaamde ‘pincetgreep’ waarmee ze kleine priegeldingetjes kunnen oppakken tussen wijsvinger en duim. In hun tekeningen zie je ook een ontwikkeling. Eerst vindt een kind het nog heel moeilijk om een potlood beet te pakken.

Ze grijpen hem met hun hele hand beet. Met dat potlood gaan ze soms tegen het papier ‘slaan’ waardoor er punten op het papier komen en soms zelfs gaten in het papier. Het kan ook voorkomen dat een kind heel zachtjes met het potlood per ongeluk tegen het papier komt en een klein krasje maakt. Dat is het eerste tekenen. Als een kind ontdekt hoe leuk dat is probeert hij het bewuster te herhalen.

Eerst zijn dat voorzichtige krasjes, nog later worden het bewuste krassen en kunnen kinderen soms heel krachtig het hele papier stevig volkrassen. Omdat de bewegingen steeds gecontroleerder worden gaat een kind ontdekken dat hij niet alleen krasjes kan maken, maar ook rondjes. Dat is moeilijker, je moet je hand daarvoor meer sturen. En als een kind rondjes gaat maken komt de fantasie daar langzaam ook bij aan te pas.

Een kind ‘ziet’ in zijn rondjes voorwerpen of personen. Je krijgt dan bijvoorbeeld te horen dat een rondje de poes voorstelt. Of een huis. Of een auto. Het beeld zit al in het hoofd van je kind, hij kan het alleen nog niet in het echt namaken. Je kind zit kennelijk op dit moment in de fase van het rondjes tekenen. En wie weet stelt het in zijn fantasie dus al van alles voor. Vraag er maar eens naar. Misschien kan hij je er al iets over vertellen.

Als een kind eenmaal voldoende rondjes heeft geoefend, zul je ook merken dat de rondjes steeds mooier rond gemaakt worden en op een gegeven moment ook gesloten worden gemaakt. Dus het kind maakt dan het begin vast aan het eind. Dat is motorisch dus best knap! Daarmee begint ook de stap naar het ‘poppetjes’ of ‘mannetjes’ tekenen. Kinderen gaan dan bijvoorbeeld kleine rondjes maken in de grote rondjes, en die kunnen ogen en een mond voorstellen.

Kinderen gaan ook streepjes aan de rondjes vastmaken. Soms lijkt dit op een soort zon. Maar er kunnen ook vier streepjes aan het rondje gemaakt worden, twee aan de zijkant en twee aan de onderkant van het rondje. Er is dan sprake van een ‘koppoters’ genoemd. Het rondje stelt dan een hoofd voor en de streepjes zijn armen en benen.

Kinderen tekenen vaak heel lang benen en armen aan het hoofd vast. De buik is nog niet zo erg in beeld lijkt het wel. Dat is ook wel begrijpelijk. Voor een peuter is het hoofd heel belangrijk, en in vergelijking met volwassenen is zijn hoofd ook veel groter in verhouding tot de rest van zijn lichaam. En armen en benen zijn voor kleuters natuurlijk heel belangrijk omdat ze daarmee alles kunnen onderzoeken. En ze zijn nog steeds druk bezig de grove motoriek onder de knie te krijgen: lopen, klauteren, rennen… et cetera.