Opvoedingsvragen

Hij wordt te vroeg wakker

Mijn zoontje is 3,5 jaar oud. Sinds de klok is teruggezet, is hij om 05.00-06.00 uur wakker. Hoe kan ik hem weer in een ritme krijgen zodat hij toch wat later wakker wordt?

De winter- en zomertijd kunnen kinderen beïnvloeden

Sommige kinderen reageren inderdaad heel heftig op het terugzetten of vooruitzetten van de klok bij het ingaan van de wintertijd of zomertijd. Waarschijnlijk heeft dit te maken met het feit dat je kind reageert op signalen van buiten. Soms heeft dat te maken met licht en donker, soms met de geluiden. Deze dingen kunnen namelijk onafhankelijk van de tijd op de klok gebeuren. Maar wat vaker gebeurt is dat een kind last heeft van zijn eigen biologische wekkertje. Kinderen kunnen namelijk een vast dag- en nachtritme hebben. Dit ritme zorgt ervoor dat een innerlijk wekkertje je kind op een bepaalde tijd wakker maakt. Als dan ineens de klok wordt verzet is jouw kind daar nog niet aan gewend. Hij moet zijn eigen biologische klok nog aanpassen. En dat gaat niet bij alle kinderen even gemakkelijk. Er zijn een aantal manieren om je kind te helpen bij die overgang:

Optie 1: Je leert je kind stapje voor stapje aan dat de tijd om op te staan nu anders ligt

Omdat de overgang van een uur erg groot is, kun je bijvoorbeeld een dag of tien-twaalf uittrekken om je kind te helpen die stap te maken. Je laat dan de ochtend bijvoorbeeld elke twee dagen een minuut of tien later beginnen. Je kind heeft dan twee dagen om te wennen aan die tien minuten. Zo is de overgang van een heel uur opgedeeld in zes kortere overgangen.

Optie 2: Je leert je kind dat er een groot verschil is tussen de nacht en de ochtend

Door een vast ochtendritueel in te stellen, dat vergelijkbaar is met een avondritueel, geef je je kind andere punten van herkenning, zodat hij merkt dat het pas ochtend wordt als jij de kamer binnenkomt. Of hij nu eerder wakker is of niet. Zo’n ochtendritueel moet gepaard gaan met zintuiglijke signalen zoals licht en geluid. Je kunt bijvoorbeeld het licht aandoen, de kamer zingend binnenlopen, een wekker af laten gaan et cetera. Als die dingen gebeuren, dan mag je kind uit bed en is het ochtend. Voor die tijd haal je je kind niet uit bed, en stuur je hem terug als hij zelf uit bed klimt.

Je geeft aan: het is nog nacht. Ook al duurt het nog maar vijf minuten voor het ochtendritueel begint. Blijft je kind roepen als hij wakker is terwijl het nog niet officieel ochtend is, dan ga je steeds even bij hem kijken, maar zegt dat het nog nacht is, en dat je weer gaat slapen. Dit hou je vol tot het moment dat het ochtendritueel begint. Voor jezelf lijkt dat soms bizar, maar voor je kind is het een goed leerproces. Hou je dit consequent vol dan gaat je kind zich richten op de boodschap: ‘als mama of papa het licht aan doet en de gordijnen open doet, of als de wekker gaat… dan is het ochtend. Niet eerder’.

Op deze manier zal je kind langzaamaan zijn biologische klokje gaan verzetten

Zodat het na een tijdje gelijk loopt met dat van jullie. Het is wel belangrijk dat je heel consequent bent in je aanpak. Ga je bijvoorbeeld na een paar dagen door de knieën en haal je je kind dan al eerder uit bed, dan leert hij een andere boodschap aan, namelijk: als ik maar hard roep, dan mag ik eerder uit bed. Je ochtendritueel heeft dan geen betekenis meer voor hem.