Opvoedingsvragen

Hoe kan ik minder bezorgd zijn om mijn kind?

Mijn negenjarige zoon is enig kind. Nu zit ik thuis met een burn-out. Ik maak me (onnodig veel) zorgen of hij genoeg aansluiting heeft na schooltijd. In de zomervakantie zag ik een jongen die heel makkelijk zich geeft. Maar nu zie ik overal apen en beren. En gaat er een speelafspraak niet door omdat de ander het vergeten is, dan heb ik daar zo een dag last van in mijn maag.
Ook zegt hij elke dag wel: “Ik hou zoveel van jou”. Het voelt beklemmend en ik ben bang dat hij – net als ik – ook zoveel moeite krijgt om op zijn eigen ik te vertrouwen. Ik voel letterlijk de angst die ik vroeger had maar wil dit niet op hem projecteren.  Ik zou graag zien dat hij op school vaste vriendjes. En deze dingen daarvan weet ik dat ik dit los moet laten. Maar het lukt me niet. Het komt zo bij mij binnen. M’n filter is weg. Hoe kan richting mijn zoon een sterkere ouder zijn/worden?

Bedankt voor je openhartige mail. Ik haal daaruit dat je nu niet zo goed in je vel zit. Je geeft aan dat je het moeilijk vindt om erop te vertrouwen dat je zoon zich sociaal goed ontwikkelt. Heel knap vind ik van je dat je ziet dat de angst voor zijn welzijn ook gebaseerd is op je eigen angst en ervaringen. Ik weet niet hoe je jeugd is geweest maar als je vroeger veel angst had kan het best meespelen dat je dat nu op hem projecteert. Als je bijvoorbeeld zelf vroeger erg gepest bent op school kun je zo bezorgd zijn over pesters dat je je kind ongemerkt te veel kan gaan beschermen.

Je kind loslaten is niet altijd gemakkelijk

Je geeft aan dat je niet te overbeschermend wil zijn. En dat je hem wat meer los zou moeten laten. Maar je bent bezorgd om zijn welzijn. En dat is op zich positief als moeder. Natuurlijk wil je dat je kind zich goed kan ontwikkelen, dat hij gelukkig is en een mooie toekomst met vrienden om zich heen tegemoet gaat. Jij hebt daar als moeder een taak in, namelijk hem de gelegenheid geven vanuit een veilige thuisbasis de wijde wereld in te gaan. En dat heeft twee kanten. Enerzijds: zorgen voor die veiligheid. En anderzijds: zorgen dat hij nieuwe dingen in zijn eentje aankan, waarbij het ook gaat om obstakels overwinnen en moeilijke taken gaan uitvoeren. Uit je mail haal ik dat jij enerzijds die veilige basis wel wilt zijn, maar het ook moeilijk hebt met jezelf. Ik heb zelf een burn-out gehad en weet wat dit voor jezelf en je eigenwaarde betekent. Dat is pittig, heel erg pittig. En het betekent ook dat je soms even niet die moeder bent die je zou willen zijn. Je zit met een probleem dat ook je tijd en energie nodig heeft. Ik weet niet of je daar hulp bij krijgt, maar uit eigen ervaring kan ik zeggen dat dit wel heel erg fijn kan zijn. Een coach of therapeut kan je op het juiste spoor zetten terwijl je ook ruimte krijgt voor conflicterende emoties die over je heen kunnen stormen.

Een kind kan ook bezorgd zijn om zijn ouder

Natuurlijk merkt jouw negenjarige zoon ook iets van die situatie. Het zou vreemd zijn als dit niet zo was. Hij zegt elke dag ‘ik hou zoveel van jou’. Je geeft aan dat dit wat beklemmend voelt. Het zou heel goed kunnen zijn dat het zijn manier is om je te troosten omdat je het zwaar hebt. Jij zorgt voor zijn veiligheid, maar hij wil misschien wel zijn aandeel ook leveren en zorgen voor jouw veiligheid. Zijn liefde voor jou uiten kan een manier voor hem zijn om dat te doen. Hij kan bezorgd om je zijn, net zoals jij bezorgd bent over hem. En daarmee kom ik aan de andere kant van het verhaal. Misschien maak jij je iets te bezorgd om hem waardoor je hem wat vasthoudt in die bezorgdheid, zoals je ook zelf al aangeeft. Omgekeerd kan hij iets te bezorgd zijn om jou, waardoor hij jou vasthoudt in die bezorgdheid. Jij wilt juist graag dat hij meer vriendjes maakt, sociaal zijn eigen gang gaat. En dat is ook goed, maar houdt wel in dat je hem wat meer los moet laten, zodat hij jou ook los kan laten. Dat kan starten met hem laten weten dat hij zich geen zorgen om je hoeft te maken. Dat het wel goed komt allemaal.

Hij kan voelen: samen zijn we sterk

Vertrouwen uitstralen is daar een onderdeel van. Wat je dan doet is misschien wel precies het omgekeerde dan je nu doet. Je bent nu bang dat hij niet op zijn eigen ik kan vertrouwen. Wat je zoon nodig heeft is dat jij aangeeft dat je ervan uitgaat dat hij het wel goed doet. Je kunt dit wel. Ga je gang maar. En ook: ik hou ook zoveel van jou. We weten dat van elkaar. Wij zijn samen sterk. Wij kunnen het allebei aan. Daarmee maak je hem sterk, en in feite jezelf ook. Het klinkt natuurlijk heel eenvoudig en ik weet dat het helemaal niet zo simpel is. Misschien helpt het om jezelf elke dag het volgende te realiseren: je staat als mens in het midden van twee cirkels. De ene cirkel is je ring van betrokkenheid. De andere cirkel is je ring van invloed. Als het goed gaat met mensen zijn die twee cirkels meestal even groot. De ring van betrokkenheid bevat alles waar je je bezorgd over maakt. De ring van invloed bevat alles waar jij als persoon daadwerkelijk iets aan kunt doen én ook iets aan doet.

Tobben over dingen die je niet kunt veranderen kost energie

Jouw verhaal laat zien dat jouw twee ringen niet even groot zijn. Je ring van betrokkenheid is groter dan de ring van invloed. Dat betekent dat je je erg bezorgd maakt om zaken van jouw zoon, waar jij als volwassene niets aan kan doen: hoe hij met andere kinderen omgaat, wat hij doet in school, hoe hij zich voelt als hij alleen is, wat hij leuk vindt om te doen en wat niet, hoe andere kinderen op hem reageren, hoe zijn toekomst zal zijn etc. Je zorgen maken over dingen waar je geen invloed op hebt werkt negatief en kost ook erg veel energie. Het kan er ook voor zorgen dat je cirkel van invloed steeds kleiner wordt. Dat betekent dat je steeds minder gaat doen aan zaken die je wel kunt veranderen, juist omdat je veel tijd en energie besteedt aan zaken in je cirkel van betrokkenheid waar je juist niets aan kunt doen. En dat is niet alleen vermoeiend, het maakt je ook verdrietig en angstig, omdat je het gevoel krijgt dat niets werkt in de wereld zoals het zou moeten. Het kan helpen om dan pas op de plaats te maken en te besluiten dat waar jij niets aan kunt doen ook niet meer iets is waar jij je druk over maakt.

Stapje voor stapje je doel bereiken

Zeg tegen jezelf: dit ligt buiten mijn mogelijkheden. Het is zoals het is. In plaats daarvan richt je je op zaken waar je wél iets aan kunt doen, en misschien de laatste tijd niet meer hebt gedaan, of waarvan je niet eens wist dat je er iets aan kon doen. Al zijn het maar kleine activiteiten. Maar al die kleine activiteiten kunnen je het gevoel van positiviteit brengen. Misschien vindt je zoon het leuk als je samen met hem ergens heen gaat op een vrije middag. Of vindt hij het fijn als je iets bepaalds kookt of samen knutselt. Je kunt ook met hem een lijstje maken van dingen die er de laatste tijd wat bij in zijn geschoten maar die hij wel hartstikke leuk vindt. En als je dan zo’n activiteit van het lijstje kunt schrappen is je cirkel van invloed weer wat groter geworden. En je ring van betrokkenheid weer wat kleiner, want als je leuke dingen doet samen maak je je minder zorgen over zaken die buiten je macht liggen. En zo kun je stapje voor stapje je doel bereiken. Ik wens je veel sterkte en succes. En… heb vertrouwen.