Opvoedingsvragen

Slaapangst

Toen mijn dochter 9 maanden was had ze een slaapprobleem en daarvoor had ik toen uw slaap-methode toegepast. Dat werkte voor ons. Daarna hadden we weinig problemen met haar slaapgedrag. Nu is ze onlangs 10 jaar geworden en er is een slaapangst ontstaan. Dat heeft ze eerst zelf opgelost door met haar jongere zusje te gaan slapen, maar sinds 2 dagen wil zij dat niet meer en alleen slapen lukt haar niet. Ze wacht ons op als wij naar boven gaan en krijgt van de spanning braakneigingen en hoofdpijn. Dit is nu een aantal weken aan de gang maar inmiddels is haar angst ook overdag te merken. Ze blijft niet alleen meer thuis, durft niet alleen naar boven. Wat zouden we hieraan kunnen doen?

Spanning

Het klinkt alsof je dochter een probleem heeft dat misschien niet direct met slapen te maken heeft, maar dat bij haar zoveel spanning oproept dat ze niet meer kan slapen en nu dus ook niet alleen wil zijn. Het komt vaker voor dat dergelijke problemen een dieperliggende oorzaak hebben, zeker bij basisschoolkinderen. Er kan bijvoorbeeld op school iets aan de hand zijn. Een kind dat wordt gepest op school kan daardoor slaap-problemen krijgen. Het kan ook zijn dat ze moeite met leren heeft, of dat er in het contact met de leerkracht iets speelt. Een gesprek met de leerkracht kan wat dat betreft veel informatie geven. Let ook op het verdere gedrag van je dochter overdag.

Veranderingen

Wanneer een kind ergens mee tobt uit zich dat vaak in meerdere vormen van ‘signaalgedrag’. Het niet slapen is daar een van. Maar misschien vallen er nog meer dingen op de laatste tijd. Gedraagt ze zich anders, misschien wat meer teruggetrokken of juist heel extrovert of extra aan-hankelijk terwijl je dat niet van haar gewend bent? Ga ook na of er in het gezin, in jullie directe omgeving of in haar persoonlijke leven dingen zijn veranderd of binnenkort zullen gaan veranderen. Er kunnen allerlei omstandigheden de oorzaak zijn van spanning en problemen bij een kind. Een paar voorbeelden: de komst van een baby, een aanstaande verhuizing, ziekte in de familie, werkloosheid, relatieproblemen etc. Ook hormonale ontwikkelingen en de eerste verschijnselen van de puberteit kunnen in deze periode een rol spelen. Dit wordt pre-puberteit genoemd en kinderen kunnen hier behoorlijk veel last van hebben, zowel met zichzelf als in een groep. Het kan zijn dat ze zich hierdoor zo anders voelt dat ze daar angstig van wordt.

Praten

Kortom, er kunnen veel oorzaken zijn voor het slaapprobleem van je dochter. Ik raad aan om ook met haar zelf te gaan praten over waar ze mee zit. Doe dat op een rustig moment, niet als ze eigenlijk naar bed moet, want dan is de spanning al hoger. Je kunt bijvoorbeeld samen gaan wandelen of ergens gezellig theedrinken en het onderwerp dan eens aansnijden. Zeg niet: ik weet waarom jij niet kan slapen, het komt door… Maar vraag haar wat zij daar zelf over denkt. Zeg dat je haar graag wilt helpen, maar dat je niets wil opdringen. Heb je de indruk dat ze niet met je wil praten, dan kan het ook goed zijn haar te vragen of er iemand anders is waar ze wel mee zou willen praten. Soms is dat een dierbare tante of buurvrouw, of de moeder van een vriendinnetje. Maar kinderen kunnen ook veel baat hebben bij de (gratis) Kindertelefoon(0800-0432). Misschien klinkt dat raar als je zelf klaar staat om met je kind te praten, maar het kan voor een kind veilig zijn om zijn verhaal eerst bij een betrekkelijk vreemde te doen. Daarbij komt dat deze hulpverleners getraind zijn en precies weten hoe ze moeten reageren.

Gewenning

Je kunt ook zelf hulp vragen bijvoorbeeld bij een pedagoog van een opvoedspreekuur. Meestal kun je in het telefoonboek wel een adres vinden. Vraag het anders via de huisarts of de GGD. Blijkt dat er helemaal niets aan de hand is in haar leven en het slaapprobleem toch bestaat, dan kan het zijn dat er een gewenning heeft plaatsgevonden. Ze komt dan niet uit bed door angst (ook al benoemt ze het misschien wel zo) maar ze komt uit bed omdat ze dat prettiger vindt. In dat geval kun je samen met haar een kalender maken waarop ze elke avond wanneer ze in haar eigen bed is gebleven een sticker kan verdienen. Als ze dan een aantal stickers heeft verdiend kan ze daar een beloning voor krijgen. Je kunt dan afspreken dat je samen iets gezelligs gaat doen, of dat ze een extra televisieprogramma mag kijken. Het gaat erom dat ze naar iets toewerkt wat ze erg leuk vindt. Dan wordt het wat gemakkelijker om zelf in bed te blijven liggen.